logo-print

Παύση από τα καθήκοντα του Μουφτή λόγω αμετάκλητης ποινικής καταδίκης (ΣτΕ Ολομ. 869/2018)

Παύση λόγω αμετάκλητης ποινικής καταδίκης για ορισμένα αδικήματα - Αναλογικότητα και προϋποθέσεις του μέτρου

Συνταγματικό δίκαιο - 2η έκδοση

ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΦΙΛΙΠΠΟΣ

Πολιτειολογία - 2η έκδοση

ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

ΧΡΥΣΟΓΟΝΟΣ ΚΩΣΤΑΣ

ΣτΕ Ολομ. 869/2018

Δημόσιοι λειτουργοί – Παύση από τα καθήκοντα του Μουφτή λόγω αμετάκλητης ποινικής καταδίκης για ορισμένα αδικήματα – Αναλογικότητα και προϋποθέσεις του μέτρου

humanrightscaselaw.gr

(Α) Από τις διατάξεις της από 24.12.1990 πράξεως νομοθετικού περιεχομένου «Περί Μουσουλμάνων θρησκευτικών λειτουργών» που κυρώθηκε με το άρθρο μόνο του ν. 1920/1991, σε συνδυασμό με τις διατάξεις του άρθρου 8 παράγραφος 1 περ. α΄ του ήδη ισχύοντος κώδικα κατάστασης δημοσίων πολιτικών διοικητικών υπαλλήλων και υπαλλήλων ν.π.δ.δ. (που κυρώθηκε με το άρθρο πρώτο του ν. 3528/2007), προκύπτει ότι ο Μουφτής ή ο Τοποτηρητής Μουφτείας παύονται από τα καθήκοντά τους σε περίπτωση αμετάκλητης καταδίκης για κάποια από τα προβλεπόμενα αδικήματα, που αποτελεί και κώλυμα διορισμού στις θέσεις αυτές.

Από τις ίδιες διατάξεις συνάγεται ότι ο νομοθέτης δεν ανέχεται την άσκηση των καθηκόντων Μουφτή ή Τοποτηρητή Μουφτείας από πρόσωπα που θεωρεί (κατά την, κατ’ αρχήν, ανέλεγκτη δικαστικά κρίση του) ότι, λόγω της αμετάκλητης καταδίκης τους για τα συγκεκριμένα ποινικά αδικήματα, δεν διαθέτουν την απαιτούμενη ηθική υπόσταση και το απαιτούμενο κύρος και δεν μπορούν να εμπνεύσουν εμπιστοσύνη στο πρόσωπό τους για την άσκηση των προβλεπόμενων στον νόμο καθηκόντων τους, που περιλαμβάνουν μάλιστα, πλην των θρησκευτικών, και δικαιοδοτικά καθήκοντα ως προς ορισμένες κατηγορίες υποθέσεων οικογενειακού και κληρονομικού δικαίου των Ελλήνων μουσουλμάνων της περιφέρειάς τους .

Συνεπώς, η ρύθμιση αυτή σκοπεί στην ομαλή και εύρυθμη λειτουργία των Μουφτειών ως δημοσίων υπηρεσιών, με την άσκηση των αναφερθέντων καθηκόντων από πρόσωπα που διαθέτουν τα κατάλληλα ηθικά προσόντα, συνάπτεται άμεσα με το αντικείμενο και τον χαρακτήρα του σχετικού δημόσιου λειτουργήματος και δεν είναι, ως εκ τούτου, προδήλως απρόσφορη ή μη αναγκαία για την επίτευξη του προεκτεθέντος σκοπού δημοσίου συμφέροντος ούτε υπερακοντίζει -και μάλιστα προδήλως- τον σκοπό αυτό και, άρα, κείται εντός του περιθωρίου εκτιμήσεως του νομοθέτη, δεν παραβιάζει δε την αρχή της αναλογικότητας (άρθρο 25 παράγραφος 1 εδάφιο τέταρτο Σ.) ή άλλη συνταγματική διάταξη ή αρχή.

(Β) Δεδομένου ότι η διάταξη της περ. α΄ της παραγράφου 1 του άρθρου 8 του κώδικα κατάστασης δημοσίων πολιτικών διοικητικών υπαλλήλων και υπαλλήλων ν.π.δ.δ. που κυρώθηκε με το άρθρο πρώτο του ν. 3528/2007 αναφέρει ορισμένα ποινικά αδικήματα, χωρίς να προσδιορίζει συγκεκριμένα άρθρα του ποινικού κώδικα ή διατάξεις άλλων ποινικών νόμων, ως απάτη νοείται και η κατ’ άρθρο τέταρτο του ν. 2803/2000 απάτη σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, αφού η εν λόγω διάταξη του άρθρου 8 του κώδικα δεν κάνει σχετική διάκριση, ενώ δεν υφίσταται λόγος σχετικής διαφοροποιήσεως από την άποψη του προαναφερθέντος δημοσίου συμφέροντος σκοπού.

Επίσης η προβλεπόμενη παύση Μουφτή ή Τοποτηρητή Μουφτείας λόγω αμετάκλητης καταδίκης σε ένα από τα μνημονευόμενα αδικήματα στην περ. α΄ της παραγράφου 1 του άρθρου 8 του αναφερθέντος κώδικα κατάστασης δημοσίων πολιτικών διοικητικών υπαλλήλων και υπαλλήλων ν.π.δ.δ. (μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται n απάτη) δεν περιορίζεται στον φυσικό αυτουργό, αλλά καταλαμβάνει και τον συμμέτοχο, ανεξαρτήτως της μορφής συμμετοχής του στο αδίκημα, διότι η σχετική διάταξη δεν διακρίνει και καταλαμβάνει, συνεπώς, (την αυτουργία καθώς και) τις προβλεπόμενες στον ποινικό κώδικα μορφές συμμετοχής και διότι ο συμμέτοχος καταδικάζεται για το ίδιο αδίκημα, ενώ η διοικητικής φύσεως σχετική διάταξη προβλέπει την παύση σε περίπτωση καταδίκης για τα οριζόμενα αδικήματα σε ποινή αδιακρίτως, δηλαδή ακόμα και σε ελαττωμένη – Επί πλέον η ανάγκη προστασίας του προαναφερθέντος δημοσίου συμφέροντος υφίσταται και στην περίπτωση της καταδίκης για απλή συνέργεια σε κάποιο από τα οριζόμενα αδικήματα, τα οποία ο νομοθέτης θεωρεί σοβαρά και μη αρμόζοντα στην ιδιότητα του Μουφτή ή του Τοποτηρητή Μουφτείας, αφού η απαξία των εν λόγω αδικημάτων, τα οποία δικαιολογούν την παύση, δεν απομειούται στην περίπτωση του απλού συνεργού, ο οποίος παρέχει με πρόθεση συνδρομή στον δράστη άδικης πράξεως, η πράξη του δε είναι καθ’ εαυτή επικίνδυνη για συγκεκριμένο έννομο αγαθό.

Περαιτέρω, δεδομένου ότι στην προεκτεθείσα διάταξη του άρθρου 2 της κυρωθείσας από 24.12.1990 πράξεως νομοθετικού περιεχομένου τίθεται ως μόνη προϋπόθεση η αμετάκλητη καταδίκη για τα συγκεκριμένα προβλεπόμενα αδικήματα, χωρίς οιαδήποτε διάκριση, ο Μουφτής ή ο Τοποτηρητής Μουφτείας παύεται όχι μόνο επί τετελεσμένου αδικήματος αλλά και επί απόπειρας τελέσεώς του κατά το άρθρο 42 του ποινικού κώδικα, δεδομένου, άλλωστε, ότι η απαξία των οριζόμενων αδικημάτων υφίσταται και επί απόπειρας, η οποία εμπεριέχει τα στοιχεία του δόλου και την αρχή τελέσεως του εγκλήματος, αφού μάλιστα η μη ολοκλήρωση της αντικειμενικής του υποστάσεως μπορεί να οφείλεται σε γεγονότα ανεξάρτητα από την βούληση του δράστη, ενώ η ανάγκη προστασίας του προμνησθέντος δημοσίου συμφέροντος υφίσταται και στην περίπτωση απόπειρας τελέσεως των σχετικών αδικημάτων (βλ. ΣτΕ 3361/2010).

Τέλος, σύμφωνα με τις ειδικές και ρητές προπαρατεθείσες διοικητικής φύσεως διατάξεις της κυρωθείσας από 24.12.1990 πράξεως νομοθετικού περιεχομένου (όπως και του κώδικα κατάστασης δημοσίων πολιτικών διοικητικών υπαλλήλων και υπαλλήλων ν.π.δ.δ.), για την εν λόγω παύση δεν ασκεί επιρροή η αναστολή εκτελέσεως της ποινής, η οποία έχει τυχόν αποφασισθεί από το ποινικό δικαστήριο βάσει των διατάξεων του ποινικού κώδικα καθώς και η επιτυχής ή όχι πάροδος του χρόνου της αναστολής.

Η ευρωπαϊκή διαταγή δέσμευσης λογαριασμού κατά τον κανονισμό 655/2014

ΑΣΤΙΚΟ ΔΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ - ΔΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΙΕΘΝΕΣ ΔΙΚΑΙΟ

ΤΖΟΥΝΑΚΟΥ ΕΛΕΝΗ

Ηγεσία, πολιτική και κορωνοϊός

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ

ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ

ΓΕΩΡΓΟΠΟΥΛΟΥ ΒΑΡΒΑΡΑ

send