logo-print

Start-ups: «Κίτρινη κάρτα» στην ενωσιακή χρηματοδότηση επιχειρηματικών συμμετοχών από το Ευρ. Ελεγκτικό Συνέδριο

Ελ. Συνέδριο: Προκειμένου να αναπτυχθεί μια πανευρωπαϊκή αγορά, χρειάζεται μια ολοκληρωμένη επενδυτική στρατηγική

25/10/2019

25/10/2019

Επιμέλεια: Γεώργιος Π. Κανέλλος

H σημαντική χρηματοδότηση προς τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις μέσω των υποστηριζόμενων από την ΕΕ εταιριών κεφαλαίων επιχειρηματικών συμμετοχών χρήζει καλύτερης πλαισίωσης, σύμφωνα με νέα έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου (ΕΕΣ). 

Συγκεκριμένα, η ειδική έκθεση αριθ. 17/2019, με τίτλο «Υπό κεντρική διαχείριση παρεμβάσεις της ΕΕ στον τομέα των κεφαλαίων επιχειρηματικών συμμετοχών: ανάγκη για καλύτερη πλαισίωση», η οποία δημοσιεύθηκε στις 24-10-2019, καταλήγει ότι μεταξύ 2014 και 2022, η Επιτροπή αναμένεται να έχει διαθέσει περισσότερα από 3,3 δισεκατομμύρια ευρώ για τη στήριξη επενδύσεων σε καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις μέσω εταιρειών κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών. Εντούτοις, δεν έχει διενεργήσει μέχρι στιγμής ολοκληρωμένη εκτίμηση των αναγκών της αγοράς ή της ικανότητας απορρόφησης. Επιπροσθέτως, οι ελεγκτές αναφέρουν ότι έχει παρουσιάσει ελάχιστα στοιχεία τα οποία να αποδεικνύουν τον επιτευχθέντα αντίκτυπο.

Τα κεφάλαια επιχειρηματικών συμμετοχών λειτουργούν ως καταλύτης για την καινοτομία, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και την οικονομική ανάπτυξη. Εδώ και περισσότερο από μία εικοσαετία, η Επιτροπή χορηγεί κεφάλαια επιχειρηματικών συμμετοχών σε ΜΜΕ, προκειμένου να βελτιώσει την πρόσβασή τους σε χρηματοδότηση, να τους δώσει ώθηση στο ξεκίνημά τους και να προωθήσει την ανάπτυξη ενός βιώσιμου ευρωπαϊκού οικοσυστήματος κεφαλαίων επιχειρηματικών συμμετοχών. Μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων (ΕΤαΕ), διά του οποίου διοχετεύονται οι επενδύσεις της, η Επιτροπή διέθεσε 1,7 δισεκατομμύρια ευρώ σε 140 εταιρείες κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών και, έως τα μέσα του 2018, είχε ήδη εκταμιεύσει σε επιχειρήσεις περισσότερο από το ήμισυ του ποσού αυτού.

Οι ελεγκτές εξέτασαν τις έξι υπό κεντρική διαχείριση παρεμβάσεις της Επιτροπής από το 1998, οι οποίες χρηματοδοτούνται από διάφορους τομείς του προϋπολογισμού, όπως αυτοί των επιχειρήσεων, της βιομηχανίας και της έρευνας, συμπεριλαμβανομένου του σκέλους του ΕΤΣΕ για τις ΜΜΕ. Εξέτασαν κατά πόσον η Επιτροπή αξιοποίησε σωστά τα μέσα που έχει στη διάθεσή της, αν αυτά εφαρμόστηκαν ορθά από το ΕΤαΕ, και κατά πόσο αποδείχθηκαν χρήσιμα για την προσέλκυση επενδυτών από τον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα.

Οι ελεγκτές διαπίστωσαν ότι οι αποφάσεις της Επιτροπής για τον καθορισμό του μεγέθους της ενωσιακής παρέμβασης δεν ήταν επαρκώς εμπεριστατωμένες, είτε επειδή δεν είχε προηγηθεί εκτίμηση του αντικτύπου είτε επειδή οι αξιολογήσεις της διενεργήθηκαν μετά τη λήψη της απόφασης σχετικά με τον προς διάθεση προϋπολογισμό. Προειδοποιούν ότι η αύξηση των πόρων που διατίθενται στις εταιρείες κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών, χωρίς να έχει προηγηθεί ποσοτικοποίηση του χρηματοδοτικού κενού, μπορεί να έχει ως συνέπεια την αδυναμία απορρόφησής τους.

Η στήριξη της Επιτροπής παρέχεται με βάση την αξία των έργων, ανεξάρτητα από τη γεωγραφική θέση των εταιρειών κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών ή τον τομέα στον οποίο πραγματοποιείται η επένδυση. Οι ελεγκτές αναφέρουν ότι αυτή η προσέγγιση με γνώμονα τη ζήτηση ευνοεί σαφώς τις περισσότερο ανεπτυγμένες αγορές κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών, με αποτέλεσμα τη συγκέντρωση των επενδύσεων στις μεγαλύτερες οικονομίες της ΕΕ, ενώ οι ανεπαρκώς ανεπτυγμένες αγορές και οι λιγότερο ανεπτυγμένοι τομείς δραστηριότητας ενδέχεται να ωφελούνται λιγότερο. 

Σύμφωνα με τους ελεγκτές, η αγορά κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών της ΕΕ εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον δημόσιο τομέα. Κατά την άποψή τους, μία από τις αιτίες του περιορισμένου ενδιαφέροντος των επενδυτών του ιδιωτικού τομέα είναι η χαμηλή απόδοση των επενδύσεων. Η Επιτροπή δεν έχει αναλύσει ακόμη τη δυνατότητα παραίτησής της από την απόδοση που της αναλογεί προς όφελος των επενδυτών του ιδιωτικού τομέα, δυνατότητα που ήδη προβλέπεται μόνο στην περίπτωση κοινωνικών επενδύσεων.

Το ΕΤαΕ είναι βασικός επενδυτής και η διαδικασία δέουσας επιμέλειάς του θεωρείται συχνά ως «σφραγίδα έγκρισης». Εντούτοις, πρέπει να συντομεύσει τη διαδικασία έγκρισης των αιτήσεων χρηματοδότησης, η οποία μπορεί να διαρκέσει πάνω από ένα έτος. Επιπλέον, το ΕΤαΕ δεν έδωσε ιδιαίτερη σημασία στην ικανότητα των εταιρειών κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών να διαχειριστούν το στάδιο της εκποίησης. Στην περίπτωση των παλαιότερων μέσων, οι εταιρείες κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών δεν κατόρθωσαν να πωλήσουν όλες τις επιχειρήσεις στο χαρτοφυλάκιό τους κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους. Επιπροσθέτως, οι αμοιβές που χρεώνει στην Επιτροπή δεν είναι απολύτως διαφανείς, και η προμήθεια κινήτρου που σχετίζεται με τους στόχους της πολιτικής δεν ενθαρρύνει τις επενδύσεις σε λιγότερο ανεπτυγμένες αγορές κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών ή σε λιγότερο ανεπτυγμένους τομείς δραστηριότητας.

Προκειμένου να αυξηθεί η προστιθέμενη αξία των παρεμβάσεων της ΕΕ στην αγορά κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών, η Επιτροπή πρέπει: - να διενεργήσει τις αναγκαίες αναλύσεις προκειμένου να βελτιωθεί η αξιολόγηση των παρεμβάσεων της ΕΕ· - να αναπτύξει μια ολοκληρωμένη επενδυτική στρατηγική· και - να συνεργαστεί με το ΕΤαΕ για τον εξορθολογισμό του τρόπου με τον οποίο το τελευταίο διαχειρίζεται τις παρεμβάσεις της ΕΕ.

Δήλωση

«Η ΕΕ έχει διαθέσει σημαντική χρηματοδότηση για την ενίσχυση της ενωσιακής αγοράς κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών, αλλά ορισμένα ζητήματα δεν έχουν επιλυθεί», δήλωσε ο Baudilio Tomé Muguruza, Μέλος του ΕΕΣ και αρμόδιος για την έκθεση. «Προκειμένου να αναπτυχθεί μια πανευρωπαϊκή αγορά κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών, η Επιτροπή χρειάζεται μια ολοκληρωμένη επενδυτική στρατηγική, η οποία να επιδιώκει τη στήριξη των λιγότερο ανεπτυγμένων στον τομέα αυτό αγορών και τη μείωση της εξάρτησης από τον δημόσιο τομέα.»

Ιστορικό

Ο μεγαλύτερος αριθμός υποστηριζόμενων από την ΕΕ εταιρειών κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών έχει συσταθεί στη Γαλλία και την Ιταλία. Μέχρι τα μέσα του 2018, καμία από τις υποστηριζόμενες από την ΕΕ εταιρείες κεφαλαίου επιχειρηματικών συμμετοχών δεν είχε πραγματοποιήσει επενδύσεις στην Κύπρο, τη Μάλτα, τη Σλοβενία και τη Σλοβακία, ενώ περιορισμένες επενδύσεις είχαν πραγματοποιηθεί σε πέντε ακόμη κράτη μέλη. Το 50 % του συνόλου των επενδύσεων συγκεντρώνονται στη Γαλλία, τη Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ άνω του ημίσεος των επενδύσεων έχουν πραγματοποιηθεί σε επιχειρήσεις στους τομείς των ηλεκτρονικών υπολογιστών και των ηλεκτρονικών καταναλωτικών ειδών. 

Είναι η πρώτη φορά που οι ελεγκτές εξέτασαν τον τομέα των κεφαλαίων επιχειρηματικών συμμετοχών. Στο παρελθόν έχουν δημοσιεύσει εκθέσεις σχετικά με συναφή αντικείμενα, π.χ. σχετικά με το ΕΤΣΕ, τον μηχανισμό εγγυήσεων υπέρ των ΜΜΕ και τα χρηματοδοτικά μέσα.

Υπενθυμίζεται ότι το ΕΕΣ παρουσιάζει τις ειδικές εκθέσεις του στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της ΕΕ, καθώς και σε άλλους ενδιαφερομένους, όπως σε εθνικά κοινοβούλια, παράγοντες του ενδιαφερόμενου κλάδου και εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών. Στη συντριπτική πλειονότητά τους, οι συστάσεις που διατυπώνουν οι ελεγκτές στις εκθέσεις τους υλοποιούνται.

Το πλήρες κείμενο της έκθεσης είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο του ΕΕΣ (eca.europa.eu) 

Σύνδεση στο Lawspot

Enter your e-mail address or username.
Enter the password that accompanies your e-mail.
Ξεχάσατε τον κωδικό σας;
logo

Δεν έχετε λογαριασμό;

Μπορείτε να εγγραφείτε στο Lawspot ανεξαρτήτως ιδιότητας, ως δικηγόρος, συμβολαιογράφος ή και απλός χρήστης, συμπληρώνοντας τη σχετική φόρμα εδώ.

Αν είστε δικηγόρος, με την εγγραφή σας στο Lawspot.gr κερδίζετε σημαντικά οφέλη. Δείτε αναλυτικές πληροφορίες εδώ.