Δημοσιεύθηκε ο Νόμος 4609/2019 για ζητήματα Στρατολογίας και Στρατιωτικής Δικαιοσύνης

Υπεράσπιση στρατιωτικών ενώπιον ποινικών δικαστηρίων, ζητήματα αντιρρησιών συνείδησης και άλλες διατάξεις

08/05/2019

08/05/2019

Δημοσιεύθηκε ο Νόμος 4609/2019 "Ρυθμίσεις Μέριμνας Προσωπικού Ενόπλων Δυνάμεων, Στρατολογίας, Στρατιωτικής Δικαιοσύνης και άλλες διατάξεις".

Αντικείμενο του νόμου είναι κατ΄ αρχήν η ρύθμιση θεμάτων που αφορούν στη μέριμνα του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας (ΥΠΕΘΑ) για το μόνιμο στρατιωτικό προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων (ΕΔ) και τους οπλίτες που εκπληρώνουν τη στρατεύσιμη στρατιωτική τους υποχρέωση, καθώς και η ρύθμιση θεμάτων που αφορούν στη στρατολογική νομοθεσία, τους αντιρρησίες συνείδησης, καθώς και άλλες διοικητικές διαδικασίες.

Υπεράσπιση στρατιωτικών ενώπιον ποινικών δικαστηρίων

Με τις ρυθμίσεις του εν λόγω άρθρου (άρθρο 1), επιδιώκεται η επέκταση της δυνατότητας δικαστικής εκπροσώπησης από λειτουργούς του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους (Ν.Σ.Κ.) και στο στρατιωτικό προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων (στελέχη και οπλίτες εν ενεργεία και εν αποστρατεία), υπό τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις που ισχύουν για τους πολιτικούς υπαλλήλους του υπόλοιπου Δημόσιου Τομέα.

Με την υπ΄ αριθμ. 209/2014 γνωμοδότησή του, το Ν.Σ.Κ. έκρινε ότι οι στρατιωτικοί, παρότι είναι μόνιμοι δημόσιοι υπάλληλοι, αν και αντιμετωπίζονται από τον νομοθέτη κεχωρισμένως (π.χ. υπηρετούντες στις Ένοπλες Δυνάμεις, μόνιμα στελέχη σε αυτές), δεν περιλαμβάνονται στη συναφή διάταξη του άρθρου 24 του ν.3200/2003 (Α΄ 281) που αφορά στους τακτικούς υπαλλήλους του Δημοσίου, των Ν.Π.Δ.Δ. και των Ανεξάρτητων Αρχών, στους οποίους ρητά παρέχεται η ανωτέρω νομική κάλυψη. Άλλωστε, η ίδια δυνατότητα παρέχεται στους αστυνομικούς, ειδικούς φρουρούς και συνοριακούς φύλακες, καθώς και στο πυροσβεστικό προσωπικό και στους Πυροσβέστες Πενταετούς Υποχρέωσης, σύμφωνα με τις ειδικότερες διατάξεις των άρθρων 52Α και 100Α, αντίστοιχα, του ν. 4249/2014 (Α΄ 73).

Η πρόβλεψη του άρθρου αυτού εντάσσεται στο πλαίσιο μέριμνας της πολιτείας προς ομοειδείς κατηγορίες προσωπικού του Δημοσίου και εξαλείφει πλέον την αναιτιολόγητη διάκριση που υπάρχει σήμερα ως προς το δικαίωμα των στρατιωτικών να εκπροσωπούνται από λειτουργούς του Ν.Σ.Κ. σε δίκες, στις οποίες εμπλέκονται λόγω της άσκησης των υπηρεσιακών τους καθηκόντων.

Θέματα αντιρρησιών συνείδησης

Άρθρο 22 - Τροποποίηση του άρθρου 79 του ν. 3883/2010

Με τη ρύθμιση του άρθρου αυτού, σκοπείται η αποκατάσταση της αρχής της ισότητας και της ισονομίας μεταξύ των οπλιτών θητείας και των αντιρρησιών συνείδησης. Με την παρ. 2 του άρθρου 38 του ν. 4494/2017 (Α΄ 165) μειώθηκε το όριο ηλικίας για όλους τους στρατευσίμους, ανυποτάκτους και οπλίτες που επιθυμούν να εξαγοράσουν το υπόλοιπο της θητείας τους, από το 35ο στο 33ο έτος και, ως εκ τούτου, τροποποιήθηκε η παρ. 1 του άρθρου 57 του ν. 3421/2005 (Α΄ 302), χωρίς όμως να προβλεφθεί και αντίστοιχη μείωση ορίου ηλικίας εξαγοράς και για τους αντιρρησίες συνείδησης.

Η συγκεκριμένη ρύθμιση συνάδει και με τις επισημάνεις του Συνηγόρου του Πολίτη, όπως διατυπώνονται στην Ετήσια Έκθεσή του για το έτος 2017. Επιπλέον, μειώνεται ο ελάχιστος χρόνος εναλλακτικής υπηρεσίας που απαιτείται να εκπληρώσουν όσοι αντιρρησίες συνείδησης επιθυμούν να εξαγοράσουν την υπηρεσία τους αυτή από τις σαράντα (40) στις είκοσι (20) ημέρες.

Άρθρο 23 - Τροποποίηση διατάξεων του ν. 3421/2005

Με τις ρυθμίσεις του άρθρου αυτού, εκσυγχρονίζονται ορισμένες στρατολογικές ρυθμίσεις, που αφορούν στους αντιρρησίες συνείδησης, στο πλαίσιο των επιταγών, τόσο του Συντάγματος όσο και των διεθνών υποχρεώσεων της Χώρας [π.χ. Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ), νομολογία του ΕΔΔΑ] και λαμβάνοντας υπόψη τη συνταγματική αρχή της ισότητας όλων των Ελλήνων πολιτών.

Ειδικότερα:

Με τη ρύθμιση της παραγράφου 1, προβλέπεται ότι η διάρκεια της εναλλακτικής υπηρεσίας, που εκπληρώνουν οι αντιρρησίες συνείδησης, δύναται να καθορισθεί με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας σε χρόνο ίσο κατ’ ελάχιστο με το χρόνο πραγματικής στρατιωτικής υπηρεσίας των ενόπλως υπηρετούντων στους κλάδους των ΕΔ, απαλείφοντας τη σχετική προσαύξηση του διμήνου, που ίσχυε. Σκοπείται αφενός η κατά το δυνατόν συμμόρφωση της Χώρας με τις διεθνείς της υποχρεώσεις (Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα, Ευρωπαϊκός Χάρτης Κοινωνικών Δικαιωμάτων) και αφετέρου η εξάλειψη των πάγιων αρνητικών διαπιστώσεων για τη Χώρα από τη Διεθνή Αμνηστία και το Ευρωπαϊκό Γραφείο Αντιρρησιών Συνείδησης.

Με τις ρυθμίσεις των παραγράφων 2 και 3, τροποποιείται σημαντικά η σύνθεση της ειδικής επιτροπής των αντιρρησιών συνείδησης, με αύξηση συμμετοχής των καθηγητών ΑΕΙ από δύο (2) σε τρεις (3) και αντίστοιχη μείωση των αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων από δύο (2) σε έναν (1), προς περαιτέρω συμμόρφωση της Χώρας με τις επιταγές της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ) και τη νομολογία του ΕΔΔΑ [Παπαβασιλάκης κ. Ελλάδας (αρ. προσφυγής 66899/14)] και του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ 1318/2017), αλλά και προς παροχή περισσότερων εγγυήσεων αμερόληπτης και ανεξάρτητης κρίσης της επιτροπής.

Με τη ρύθμιση της παραγράφου 4, θεσπίζεται η δυνατότητα χορήγησης ορισμένων αναβολών κατάταξης του ν.3421/2005 στους προς παρουσίαση σε φορείς του δημοσίου αναγνωρισθέντες αντιρρησίες συνείδησης και καθορίζεται ότι, στις ανωτέρω περιπτώσεις, η διαδικασία υπαγωγής τους στις διατάξεις περί αντιρρησιών συνείδησης επαναλαμβάνεται, εφόσον οι ενδιαφερόμενοι το επιθυμούν, μετά τη λήξη ή τη διακοπή της αναβολής τους και κατόπιν υποβολής νέου αιτήματος.

Με τη ρύθμιση της παραγράφου 5, θεσπίζεται η χορήγηση στους αντιρρησίες συνείδησης γονικής άδειας πέντε (5) ημερών για κάθε εν ζωή τέκνο τους, για λόγους προστασίας του θεσμού της οικογένειας.

Με τη ρύθμιση της παραγράφου 6, παύει πλέον η δυνατότητα του Υπουργού Εθνικής Άμυνας να αναστέλλει, σε περίοδο πολέμου, τις διατάξεις για την εναλλακτική υπηρεσία, καθόσον όσοι έχουν τεκμηριωμένη αντίρρηση συνείδησης για την εκτέλεση ένοπλης θητείας και, ως εκ τούτου, δεν μπορούν να φέρουν όπλα, ακόμη και σε περίοδο πολέμου, μπορούν να προσφέρουν άλλες υπηρεσίες και εκτός Ενόπλων Δυνάμεων.

Με τη ρύθμιση της παραγράφου 7, προβλέπεται πλέον ότι, σε περίπτωση άσκησης αίτησης θεραπείας κατά απορριπτικής απόφασης επί αιτήματος χορήγησης αναβολής κατάταξης κατόχων διδακτορικού διπλώματος που διαπρέπουν σε επιστημονικές εργασίες ή έρευνες, καθώς και επί αιτήματος αναγνώρισης ως αντιρρησιών συνείδησης, η αναστολή εκτέλεσης της διοικητικής πράξης χορηγείται υποχρεωτικά από τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας, χωρίς να απαιτείται επιπλέον αίτηση του ενδιαφερομένου, προκειμένου να αποφεύγεται, μέχρι την ημερομηνία εξέτασης της αίτησης θεραπείας, ενδεχόμενη κήρυξή του ως ανυποτάκτου.

Με τη ρύθμιση της παραγράφου 8, προβλέπεται πλέον η κάλυψη από το Δημόσιο των δαπανών κίνησης για τους αντιρρησίες συνείδησης που καλούνται να παρουσιαστούν σε φορέα του δημόσιου τομέα για εκπλήρωση της εναλλακτικής τους υπηρεσίας, καθώς επίσης και όταν απολύονται από τον φορέα ή όταν καλούνται να παρουσιαστούν από αυτόν σε στρατιωτική αρχή (π.χ. Στρατολογική Υπηρεσία, Επιτροπή Απαλλαγών).

Με τη ρύθμιση της παραγράφου 9, προβλέπεται η αναλογική εφαρμογή των ευεργετικών διατάξεων για τους στρατευόμενους υπαλλήλους και εργάτες και στους αντιρρησίες συνείδησης που εκπληρώνουν εναλλακτική υπηρεσία, βάσει της συνταγματικής αρχής της ισότητας και της ισονομίας όλων Ελλήνων πολιτών.

Δείτε αναλυτικά το Νόμο 4609/2019 και την αιτιολογική του έκθεση.

Σύνδεση στο Lawspot

Enter your e-mail address or username.
Enter the password that accompanies your e-mail.
Ξεχάσατε τον κωδικό σας;
logo

Δεν έχετε λογαριασμό;

Μπορείτε να εγγραφείτε στο Lawspot ανεξαρτήτως ιδιότητας, ως δικηγόρος, συμβολαιογράφος ή και απλός χρήστης, συμπληρώνοντας τη σχετική φόρμα εδώ.

Αν είστε δικηγόρος, με την εγγραφή σας στο Lawspot.gr κερδίζετε σημαντικά οφέλη. Δείτε αναλυτικές πληροφορίες εδώ.

send