logo-print

Απαντήσεις σε συχνές ερωτήσεις για τα Panama Papers

Πώς γίνεται η μεταφορά των χρημάτων; Προορίζονται όλες οι offshore για ξέπλυμα χρήματος; Τι υποστηρίζει η δικηγορική εταιρεία από την οποία διέρρευσαν τα έγγραφα;

06/04/2016

16/11/2017

Ποινικός Κώδικας & Κώδικας Ποινικής Δικονομίας

ΠΟΙΝΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ / ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑ / ΠΟΙΝΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΣΕΒΑΣΤΙΔΗΣ

Δίκαιο της πληροφορικής Δ

ΔΙΚΑΙΟ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ & ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ - ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ & ΔΙΚΑΙΟ - ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ

ΙΓΓΛΕΖΑΚΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

Τα Panama Papers, η μεγαλύτερη διαρροή εγγράφων όλων των εποχών, απασχόλησαν τις τελευταίες μέρες τα ΜΜΕ, αλλά αναμένεται να απασχολήσουν ακόμα περισσότερο το επόμενο διάστημα.

Συνολικά διέρρευσαν 2,6 terabytes πληροφοριών που συμπεριλαμβάνουν 11,5 εκατομμύρια αρχεία από τη βάση δεδομένων της τέταρτης μεγαλύτερης δικηγορικής εταιρείας υπεράκτιων εταιριών (offshore) στον κόσμο, την Mossack Fonseca.

Τα έγγραφα βρέθηκαν μέσω ανώνυμης πηγής στην κατοχή της γερμανικής εφημερίδας Süddeutsche Zeitung, η οποία τα μοιράστηκε με τη Διεθνή Ένωση Ερευνητών Δημοσιογράφων (ICIJ), η οποία με τη σειρά της τα μοιράστηκε με ένα μεγάλο δίκτυο διεθνών συνεργατών, μεταξύ των οποίων η Guardian και το BBC.

Η Guardian έδωσε απάντηση σε μια σειρά συχνών ερωτήσεων σχετικά με το μεγάλο σκάνδαλο προκειμένου να αποσαφηνιστούν οι διαστάσεις του.

Τι αποκαλύπτουν τα Panama Papers;

Τα έγγραφα αποκαλύπτουν τους (πάρα πολλούς) τρόπους με τους οποίους οι πλούσιοι μπορούν να εκμεταλλευτούν μυστικά υπεράκτια φορολογικά καθεστώτα (offshore).

Στη λίστα συμπεριλαμβάνονται 143 πολιτικοί, μεταξύ των οποίων δώδεκα εθνικοί ηγέτες, οι οποίοι με την οικογένειά τους και στενούς συνεργάτες χρησιμοποιούσαν τους υπεράκτιους φορολογικούς παραδείσους.

Μεταξύ των ηγετών που συμπεριλαμβάνονται στη λίστα είναι ο πρόεδρος της Ρωσίας, Vladimir Putin, για τον οποίο υπάρχουν στοιχεία για απόκρυψη 2 δις δολαρίων μέσω offshore, ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, Nawaz Sharif, ο πρώην προσωρινός πρωθυπουργός και πρώην αντιπρόεδρος του Ιράκ, Ayad Allawi, ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Petro Poroshenko, ο γιος του πρώην προέδρου της Αιγύπτου, Alaa Mubarak, ο πρωθυπουργός της Ισλανδίας, Sigmundur Davíð Gunnlaugsson και ο πατέρας του David Cameron, του πρωθυπουργού της Αγγλίας.

Τι είναι η Mossack Fonseca;

Πρόκειται για μια δικηγορική εταιρεία του Παναμά της οποίας οι υπηρεσίες περιλαμβάνουν τη σύσταση εταιριών σε υπεράκτιες δικαιοδοσίες, όπως οι Βρετανικές Παρθένοι Νήσοι, τη διαχείριση offshore εταιρειών έναντι ετήσιας συνδρομής και τη διαχείριση πλούτου.

Η εταιρεία έχει τη βάση της στον Παναμά αλλά δραστηριοποιείται παγκοσμίως, έχοντας ένα δίκτυο 600 ανθρώπων σε 42 χώρες και λειτουργεί σε φορολογικούς παραδείσους, όπως η Ελβετία, η Κύπρος και οι Βρετανικές Παρθένοι Νήσοι.

Είναι η τέταρτη μεγαλύτερη εταιρεία παγκοσμίως για την παροχή υπηρεσιών σε υπεράκτιες εταιρίες, ενώ φαίνεται πως έχει στενή σύνδεση με το Ηνωμένο Βασίλειο, δεδομένου ότι οι περισσότερες εταιρείες ήταν εγγεγραμμένες σε βρετανικούς φορολογικούς παραδείσους.

Η μεταφορΑ πλοΥτου

Οι «κρυψώνες»

Στα Panama Papers συμπεριλαμβάνονται στοιχεία για περισσότερες από 200.000 εταιρίες που λειτουργούσαν μέσω της Mossack Fonseca.

Αν και σε πολλές περιπτώσεις οι offshore εταιρίες είναι νόμιμες, οι περισσότερες εταιρίες είχαν καταχωρηθεί σε φορολογικούς παραδείσους, με κορυφαίο τις Βρετανικές Παρθένες Νήσους, στην οποία είχαν εγγραφεί περισσότερες από 100.000 εταιρίες.

Οι μεσάζοντες

Η Mossack Fonseca δεν συναλλάσσεται απευθείας με τους ιδιοκτήτες των εταιριών, αλλά λειτουργεί κυρίως με βάση οδηγίες μεσαζόντων, συνήθως λογιστών, δικηγόρων, τραπεζών και εταιριών που εμπιστεύονται.

Στην Ευρώπη αυτοί οι μεσάζοντες βρίσκονται συγκεντρωμένοι στην Ελβετία, το Τζέρσεϋ, το Λουξεμβούργο και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Οι κρυφοί ιδιοκτήτες

Είναι δύσκολο να βρεθεί η προέλευση του κεφαλαίου των offshore εταιριών, επειδή οι πραγματικοί ιδιοκτήτες τους κρύβονται πίσω από άλλους ανθρώπους, οι οποίοι δεν έχουν πραγματικό έλεγχο και περιουσία στην εταιρία, αλλά δανείζουν απλά την υπογραφή τους.

Ένα δείγμα 13.000 ιδιοκτητών έδειξε ότι οι περισσότεροι ιδιοκτήτες offshore εταιριών βρίσκονται στην Κίνα και τη Ρωσία, ενώ ακολουθούν το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ελβετία.

Είναι όλοι οι ιδιοκτήτες offshore εταιριών "απατεώνες";

Η ίδρυση μιας offshore εταιρίας δεν είναι παράνομη, ενώ πολλές φορές η χρήση του συστήματος παράκτιων εταιριών εξυπηρετεί νόμιμους σκοπούς.

Για παράδειγμα, επιχειρηματίες από τη Ρωσία και την Ουκρανία βάζουν την περιουσία τους σε offshore εταιρίες για να την προστατεύσουν από «επιδρομές» εγκληματιών ή για να παρακάμψουν περιορισμούς που σχετίζονται με το νόμισμα. Άλλοι χρησιμοποιούν τις offshore εταιρίες για λόγους κληρονομικού δικαίου.

Από την άλλη, πολλές φορές η ίδρυση υπεράκτιων εταιριών μπορεί να υποκρύπτει παράνομη δραστηριότητα, καθώς οι ανώνυμες εταιρικές δομές τους ευνοούν τη διαφθορά, τη φοροδιαφυγή και το ξέπλυμα χρήματος.

Τι απαντάει η Mossack Fonseca για τη διαρροή;

Η δικηγορική εταιρεία αρνείται να συζητήσει συγκεκριμένες υποθέσεις εικαζόμενων παραβάσεων, επικαλούμενη το απόρρητο των συναλλαγών με τους πελάτες της.

Υποστηρίζει σθεναρά, όμως, τη συμπεριφορά της λέγοντας ότι συμμορφώνεται με τη νομοθεσία για την αντιμετώπιση του ξεπλύματος χρημάτων και επιδεικνύει τη δέουσα επιμέλεια για όλους τους πελάτες της, ενώ λυπάται για οποιαδήποτε κακή χρήση των υπηρεσιών της, την οποία προσπαθεί ενεργά να την αποτρέψει.

Τέλος, η Mossack Fonseca επισημαίνει ότι δεν μπορεί να κατηγορηθεί για παραπτώματα των μεσαζόντων, που συμπεριλαμβάνουν τράπεζες, δικηγορικά γραφεία και λογιστές.